Samanyolu Galaksisinde Yer Alan En Parlak Yıldızlar

6 dk okuma süresi


84
11 Paylaşım, 84 puan

Bir yıldız, kendi yerçekimi ile bir arada tutulan parlak bir plazma küresinden oluşan astronomik bir nesnedir. Gece boyunca Dünya’dan çıplak gözle yıldızların birkaçı görülebilir. Yıldızların çoğu, Dünya’dan çok uzak olmaları nedeniyle gökyüzünde çok sayıda sabit ışıklı nokta olarak görünür. En en parlak yıldızlar kendilerine özel isimler almışlardır. Gökbilimciler, bilinen yıldızları tanımlayan ve standartlaştırılmış yıldız adları sağlayan yıldız katalogları oluşturmuştur. İşte kendi isimlerini almış, samanyolu galaksisinde yer alan en parlak yıldızlar listesi… Keyifli okumalar!

1. Güneş

Samanyolu Galaksisinde Yer Alan En Parlak Yıldızlar

Güneş, Güneş Sisteminin merkezindeki yıldızdır. Neredeyse mükemmel bir sıcak plazma küresidir ve Dünya’da yaşam için açık ara en önemli enerji kaynağıdır. Güneş’in Dünya üzerindeki inanılmaz etkisi uzun çağlardan beri beri kabul edilmektedir. Güneş, bazı kültürler tarafından tanrı olarak görülmüştür. Dünyanın dönüşü ve Güneş etrafındaki yörüngesi, günümüzde kullanılan baskın takvim olan güneş takvimlerinin temelini oluşturur. Güneşin kütlesi süpernova olarak patlayacak bir güce sahip değil. Bu yüzden 5 milyar yıl kadar sonra ana dizeden çıkması ve deve evrilmeye başlanması bekleniyor. Kızıl bir dev olarak Güneş o kadar büyüyecek ki Merkür’ü, Venüs’ü ve muhtemelen Dünya’yı yutacak.

2. Sirius

Türkçeye Sirius’un ismi ‘Akyıldız’ olarak geçmiştir. Sirius Büyük Köpek Takımyıldızı’nın en parlak yıldızı olarak bilinir. Gece gökyüzündeki en parlak yıldız olan Sirius, çok eski kayıtlarda yer almaktadır. İsmi, Yunanca Σείριος Seirios “parlayan” veya “kavurucu” kelimesinden türemiştir. Görünürde −1.46 olan Sirius, bir sonraki en parlak yıldız olan Canopus’tan neredeyse iki kat daha parlaktır. Yavaş yavaş Güneş Sistemine daha çok yaklaşan Sirius’un önümüzdeki 60.000 yıl içinde parlaklığı biraz artacak. O zamandan sonra mesafesi artmaya başlayacak ve soluklaşacak, ancak önümüzdeki 210.000 yıl boyunca Dünya’nın gece gökyüzündeki en parlak yıldızı olmaya devam edecek.

3. Canopus

Samanyolu Galaksisinde Yer Alan En Parlak Yıldızlar

Canopus, ya da Türkçe ismi ile bilinen Kanopus, gece gökyüzünde gözlemlenebilecek ikinci en parlak yıldızdır. Canopus aynı zamanda Carina’nın güney takımyıldızındaki en parlak yıldızıdır ve -0.74 görsel görünür büyüklüğüyle, yalnızca Sirius tarafından gölgede bırakılır. Güneş’ten yaklaşık 310 ışık yılı uzaklıkta bulunan Canopus, parlak bir spektral tip A9 devidir, bu nedenle çıplak gözle görüldüğünde esasen beyazdır. Canopus son dört milyon yılda geçen üç dönem boyunca gece gökyüzündeki en parlak yıldız olmuştur ve Dünya’ya daha yakın hiçbir yıldız daha parlak değildir. Diğer yıldızlar, Canopus’a kıyasla Güneş Sisteminine daha yakın geçtikleri geçici dönemlerde Canopus’tan parlak görünürler.

4. Arcturus

Boötes takımyıldızındaki en parlak yıldızı olan Arcturus, gece gökyüzündeki en parlak yıldızdan biridir. Spica ve Denebola (veya kaynağa bağlı olarak Regulus) ile birlikte Arcturus, Bahar Üçgeni asterizminin ve ayrıca Cor Caroli yıldızı ile birlikte Büyük Elmas’ın bir parçasıdır. Dünya’dan bakıldığında, neredeyse Samanyolu’nun kuzey galaktik kutbunda konumlanmış gibi görünüyor. Arcturus, 0.30 mutlak büyüklüğü ile Vega ve Sirius ile birlikte Güneş’in çevresindeki en parlak yıldızlardan biridir. Arcturus’un kütlesi doğrudan ölçülemeyebilir. Fakat bazı modeller, Arcturus’un Güneş’in kütlesinden bir miktar daha büyük olduğunu söylüyor. Arcturus’un yaklaşık 6 ila 8,5 milyar yaşında olduğu tahmin edilmektedir, ancak evrimsel durumu hakkında bazı belirsizlikler vardır.

5. Alpha Centauri

Samanyolu Galaksisinde Yer Alan En Parlak Yıldızlar

Alpha Centauri, Güneş’ten 4.37 ışıkyılı uzaklıktadır. Dünya’nın Güneş Sistemine en yakın yıldız sistemi ve en yakın gezegen sistemidir. Üç yıldızdan oluşan üçlü bir yıldız sistemidir: α Centauri A (resmi olarak Rigil Kentaurus), α Centauri B (resmi olarak Toliman), ve α Centauri C (resmi olarak Proxima Centauri). Alpha Centauri A ve B, ikili bir yıldız olan Alpha Centauri AB’yi meydana getirirler. Bunlar, güneşe benzer yıldızlardır. Çıplak gözle bakıldığında, iki ana bileşen, Erboğa’nın güney takımyıldızındaki en parlak ve gece gökyüzündeki üçüncü en parlak yıldız olan ve yalnızca Sirius ve Canopus tarafından gölgede bırakılan −0.27 büyüklüğünde tek bir yıldız gibi görünüyor. Alpha Centauri aynı zamanda mürettebatlı veya robotik yıldızlararası keşif için muhtemelen ilk hedeftir.

6. Vega

Vega, Lyra’nın kuzey takımyıldızındaki en parlak yıldızdır. Alpha Lyrae olarak Latinleştirilen ve Alpha Lyr veya α Lyr olarak kısaltılmış olan Bayer tanımlaması α Lyrae’ye sahiptir. Bu yıldız, Güneş’ten sadece 25 ışık yılı uzaklıkta ve Güneş’in çevresindeki en parlak yıldızlardan biri olan Arcturus ve Sirius ile birlikte nispeten yakındır. Vega çevresinde henüz kesin olarak herhangi bir gezegen gözlemlenmemiştir. Fakat bu yine de, Vega’nın çevresinde bir gezegen sistemi olmadığı anlamına gelmez. Bu demektir ki, Vega yıldızının yakın yörüngesinde dönen daha küçük karasal gezegenler olabilir. Vega çevresindeki gezegensel yörüngelerin eğimi, bu yıldızın ekvator düzlemiyle yakından hizalı olması muhtemel. Vega çevresindeki bir gezegenin gerçekten olduğu varsayılır ise, bu gezegendeki bir gözlemcinin gözünden Güneş; Columba takımyıldızında 4.3 büyüklüğünde soluk bir yıldız olarak görünecektir.

7. Capella

Samanyolu Galaksisinde Yer Alan En Parlak Yıldızlar

Samanyolu galaksisinde yer alan en parlak yıldızlar listesinin bir başka yıldızı ise Capella. Capella, Auriga takımyıldızındaki en parlak yıldızdır. İlk bakıldığında Capella tek bir yıldız gibi görülebilir, ancak Capella; Capella Aa, Capella Aa, Capella Ab, Capella H ve Capella L yıldızlarından oluşan iki ikili çift halinde, dörtlü bir yıldız sistemidir. Capella Aa ve Capella Ab, Güneş’ten iki buçuk kat daha büyüktür. İkisi de sarı parlak yıldızdır. Yaklaşık 210.000 ila 160.000 yıl öncesine kadar gece gökyüzünde görülebilecek en parlak yıldız aslında Capella idi. Aldebaran ise bir önceki dönemde en parlaktı; o ve Capella gökyüzünde birbirlerine oldukça yakın konumlanmışlardı ve o sırada kuzey kutbu yıldızlarına yaklaşıyorlardı.

8. Rigel

Rigel, Dünya’dan yaklaşık olarak 860 ışık yılı uzaklıktadır. Rigel, Orion takımyıldızında mavi bir süper yıldızdır. Rigel, çıplak gözle tek bir mavi-beyaz ışık noktası olarak görünen en az dört yıldızdan oluşan bir yıldız sisteminin en parlak ve en büyük bileşeni ve aynı adıdır. Rigel, kullanılan farklı yöntemlere ve varsayımlara göre güneşten 61.500 ila 323.000 kar daha parlaktır. Ayrıca spektral tip B8la’nın yıldızı Rigel, Güneş’ten 18 ila 24 kat büyüktür. Yarıçapı Güneş’in yetmiş katından fazladır. Rigel’in kütle kaybının, yıldız rüzgarı nedeni yüzünden Güneş’in kütle kaybının on milyon katı olduğu tahmin edilmektedir. Rigel, tahminen edi ila dokuz milyon yıllık bir yaştadır. Bu yıllarda çekirdek hidrojen yakıtını tüketen Rigel, genişledi ve bir süper dev haline geldi. Rigel’in tip II süpernova olarak ömrünü bitirmesi bekleniyor.

9. Procyon

Procyon, Küçük Canis takımyıldızındaki en parlak yıldızdır. Alpha Canis Minoris olarak Latinleştirilen ve sırasıyla α CMi veya Alpha CMi olarak adlandırılan Bayer tanımlaması α Canis Minoris’e sahiptir. Avrupa Uzay Ajansı Hipparcos Astrometri uydusu tarafından belirlendiği üzere, bu sistem sadece 11.46 ışık yılı uzaklıkta yer almaktadır ve bu nedenle Dünya’nın en yakın yıldız komşularından biridir. Procyon, genellikle gece gökyüzündeki en parlak sekizinci yıldız olarak kaydedilir ve 14 Ocak gece yarısında doruğa ulaşır. Sirius ve Betelgeuse ile birlikte Kış Üçgeni yıldız işaretinin üç köşesinden birini oluşturur. Procyon’u akşamları izlemek için en önemli dönem, Kuzey Yarım Küre’de kışın sonlarıdır. 0.42’lik bir renk indeksine sahip olan Procyon yıldızının soluk sarı bir tonu olduğu söylenmiştir.

10. Achernar

Samanyolu Galaksisinde Yer Alan En Parlak Yıldızlar

Achernar, Güneş’in yaklaşık olarak yedi katı kütlesine sahiptir. Güneş’ten yaklaşık 3.150 kat daha parlaktır. Mavi bir yıldız olan Achernar’ın kızılötesi bazı gözlemleri yakın bir yörüngede bir yoldaşı olduğunu tahmin ediliyor. Achernar, A0V-A3V yıldız sınıflandırmasında bakıldığında A tipi bir yıldız olarak tanımlanır. Bu demektir ki, Achernar’ın yıldız kütlesi, Güneş’inkinin iki katıdır. Samanyolu galaksisinde yer alan en parlak yıldızlar arasında yer alan Achernar, en iyi Kasım ayında güney yarımküreden görülür. Procyon adı, Dünya’nın dönüşü nedeniyle gökyüzünde dolaşırken “Köpek Yıldızı” Sirius’tan önce geldiği için, “köpekten önce” anlamına gelen Antik Yunandan gelmektedir.


Bu içeriğe ifadenle renk ver!

Beğen Beğen
9
Beğen
Mutlu Mutlu
6
Mutlu
Eğlenceli Eğlenceli
7
Eğlenceli
Üzgün Üzgün
0
Üzgün
Olamaz Olamaz
0
Olamaz
Kızgın Kızgın
0
Kızgın
Komik Komik
0
Komik
İlginç İlginç
3
İlginç

Yorum bırak