Çoğumuzun Bilmediği Şamanizme Dayanan Türk Gelenekleri

3 dk okuma süresi


8
13 Paylaşım, 8 puan

Şamanizm, en eski kavimlerde, müslümanlığın kabulünden önce ortaya çıkmış olan dinsel inanış şekli olarak da görülen bir trans tekniğidir. Şamanist görüşe göre dünya iyi ve kötü ruhların arasında döner ve Şamanizm de insanlarla ruhlar arasında dengeyi sağlar. Dünya, üst ve alt olarak birçok kattan oluşur ve inanışa göre iyi tanrı ve ruhlar yukarıda, kötüleri ise aşağıdadır. İnsanoğlu da bu iki dünya arasında, ortada yaşamaktadır. Şamanizmde ayin ve tören gibi ritüeller, şaman ya da kam adı verilen kişiler aracılığıyla yapılır. Eski Türklerin zamanında çokça etkisinde kaldıkları bu inanış şekli hemen unutulup gitmemiş, izleri günümüze kadar ulaşmıştır. Bizler de sizlere günümüze kadar ulaşan Şamanizm kalıntılarını göstermek istedik. İşte çoğumuzun bilmediği Şamanizme dayanan Türk gelenekleri!

1. Çaput Bağlamak

Çoğumuzun Bilmediği Şamanizme Dayanan Türk Gelenekleri

Ağaçlara, mezarlara hatta çalılıklara bile çaput bağlama âdeti vardır. Bu gelenek, Şamanizm inancından gelen geleneklerin başında geliyor diyebiliriz. Tanrıdan bir dilekte bulunup karşılığında bir şey sunmak, onun hoşnutluğunu kazanmak ve dileğin kabul olması içindir.

2. Havaya Ateş Açmak

Bu uygulama genellikle düğünlerde yapılan sevinç göstergesi niteliğinde bir şeydir. Bunun temelinde de Şamanizmde kötü ruhların ateşten ve gürültüden korkup kaçtıkları düşüncesi yatar. Yani aslında kötü ruhlar musallat olmasın diye onları kaçırmak için yapılırdı. Günümüzde yaygın değil ve bu amaçla yapılmadığı gibi bilinçsiz şekilde yapanlar yüzünden ölüme bile sebep olabilen bir âdettir.

3. Saçı Yapmak

Çoğumuzun Bilmediği Şamanizme Dayanan Türk Gelenekleri

Saçı yapmak aslında bir kansız kurban verme geleneğidir yani Şamanizmde kurban kesmek kanlı kurban, saçı yapmak kansız kurban olarak değerlendirilir. Özellikle düğünlerde, şölenlerde darı, şeker, para gibi farklı nesnelerin saçıldığını mutlaka görmüşsünüzdür işte bu da yine Şamanizme dayanan bolluk-bereket, huzur-mutluluk için yapılan bir uygulamadır. Bugün bekarlar için kullandığımız “darısı başına” sözü de işte buradan gelmektedir.

4. Kurşun Dökmek

En yaygın âdetlerden biridir. Yine kötü ruh ve güçlerden korunmak için yapılmaktadır. Şamanizmde bunun için kut dökme anlamına gelen “Kut koyma” tabiri kullanılırdı. Özellikle kurşun dökünce çıkan o korkunç sesin kötü ruhları kaçırdığı inanışı vardır.

5. Elleri Göğe Kaldırıp Dua Etmek

Çoğumuzun Bilmediği Şamanizme Dayanan Türk Gelenekleri

Gök Tengri inancının olduğu Tengrizm de aslında Şamanizmle ilgilidir. Şamanizmde üst dünya iyi tanrı ve ruhların olduğu yerdir. Gök Tengri yani göklerdeki inanılan tek tanrıdır bu yüzden gökyüzü ve tanrıya en yakın yer olarak görülen dağlar da kutsaldır. Elleri göğe açmak, Gök Tengriden dilek dilemek, yardım istemektir.

6. Tahtaya Vurmak

İstenmeyen bir şey olduğunda ya da kötü bir şey duyduğumuzda olmaması için tahtaya vurma geleneğini biliyorsunuzdur muhakkak. Önce kulak çekiliyor ki söz kulaktan çıksın sonra tahtaya vuruluyor ki ağaç tanrısı sesini duysun. Şamanizmde asıl olarak yine kötü ruhlar varsa onların kaçışması ve söylenen kötü şeyi duyup yapmaması için ya da ağacın içindeki gücü uyandırmak için ağaca vurulurdu.

7. Gideni Suyla Uğurlamak

Çoğumuzun Bilmediği Şamanizme Dayanan Türk Gelenekleri

Saflığın, temizliğin, iyiliğin sembolü olarak görülür su. Hem de temel ihtiyaç kaynağı olduğu için ayrıca önemlidir. Giden kişileri, arabaları su ile uğurlamak kazasız, belasız gidecekleri yere varmaları ya da çabucak gidip dönmeleri içindir. “Su gibi git, su gibi gel” sözü de aslında bunu açıklamaktadır.

8. Nazar Boncuğu Kullanmak

Çoğumuzun Bilmediği Şamanizme Dayanan Türk Gelenekleri

Nazar boncuğunun, uğursuzluğu önlediğine ve kem gözlerden koruduğuna inanılır. Nazar boncuğu mavi ve üzerinde göz gibi bir şekle sahip olmasıyla Gök Tengriyle ilişkilendirilir. Yani bizi göklerden izleyen, gözeten tanrı olarak değerlendirilir. Bu yüzden onun kötülüklerden koruduğuna inanılır.

9. Cenazelerde Yemek Vermek

Ölülerimizin ardından onların cenazesi için bir araya geliriz. Zor günümüzde yanımızda olan yakınlarımızı hoşnut etmek de tabi ki önemlidir ama yemek ya da helva verilmesi aslında bunun için değildir. Şamanizm inanışında cenaze yemeği (yoğ aşı), ölüyü ve oradakileri kötü ruhlar rahatsız edip musallat olmasın ve yemeği yesin de kimseye dokunmasın diye yapılırdı.

10. Ölünün Üstüne Bıçak Koymak

Çoğumuzun Bilmediği Şamanizme Dayanan Türk Gelenekleri

Çoğumuzun bilmediği Şamanizme dayanan Türk gelenekleri listesinin sonuncusu ölünün üstüne bıçak koymaktır. İnanışa göre ölü üstüne bıçak koymak, ölünün alttaki kötü dünyada yer alan Erlik (Şeytan gibi kötü dünyanın koruyucu ruhudur) ile mücadelesinde kendini savunması için konulmaktadır. Bıçak demirden olursa bu daha da iyidir çünkü demirin kötü ruhları kaçırdığına dair bir inanış da söz konusudur.


dergiCE üyeleri ne diyor?

Bu içeriğe ifadenle renk ver!

Beğen Beğen
12
Beğen
Mutlu Mutlu
5
Mutlu
Eğlenceli Eğlenceli
5
Eğlenceli
Üzgün Üzgün
0
Üzgün
Olamaz Olamaz
1
Olamaz
Kızgın Kızgın
0
Kızgın
Komik Komik
0
Komik
İlginç İlginç
1
İlginç