Son yıllarda savunma sanayisinde gerçekleştirilen atılımlarla Türkiye, teknolojik bağımsızlık yolunda büyük mesafeler kat etmiştir. Kara, hava ve deniz unsurlarında millî sistemlere yönelen bu gelişim, ülkenin savunma kapasitesini sadece bölgesel değil, küresel ölçekte de güçlendirmiştir. Bu kapsamda Türkiye’nin yerli savunma sanayisi, geliştirdiği ileri teknolojiye sahip sistemlerle modern savaş konseptine yön veren ve adından söz ettiren bir yapıya dönüşmüştür. Bu sistemler sadece TSK’nın ihtiyaçlarını karşılamakla kalmamış, dış ülkelere de ihraç edilerek Türkiye’yi bu alanda cazip bir üretici konumuna taşımıştır. İnsansız hava araçlarından modern tanklara, deniz platformlarından hava savunma sistemlerine kadar geniş bir alana yayılan bu ürünler, millî mühendislik ve yazılım kabiliyetlerinin bir göstergesidir. Biz de içeriğimizde Türkiye’nin ürettiği 15 adet savunma sanayisi ürününü ele aldık. Keyifli okumalar dileriz!
1. Bayraktar TB2
Baykar Teknoloji tarafından geliştirilen Bayraktar TB2 taktik silahlı insansız hava aracı (SİHA) özellikle son dönemlerde adından sıkça söz ettiren Türkiye’nin yerli savunma sanayisi ürünlerindendir. Orta irtifa – uzun havada kalış (MALE) sınıfında olan Bayraktar TB2, 16.000 feet yükseklikte 27 saatten fazla uçuş süresine sahiptir. MAM-L ve MAM-C gibi akıllı mühimmat kapasitesi sayesinde nokta atışı operasyonlar gerçekleştirebilmektedir. Elektronik ve elektro-optik sensör sistemleri ASELSAN ve Baykar iş birliği ile geliştirilmiştir. Tam otomatik uçuş kontrol ve 3 yedekli otopilot sistemi, yer sistemlerine bağlı olmadan tam otomatik iniş ve kalkış özelliği, tam otomatik seyir ve rota takibi gibi teknik özelliklere ve donanıma sahiptir. Hem keşif-gözlem hem de aktif taarruz görevlerinde yüksek performans göstermektedir. Bayraktar TB2, 30’u aşkın ülkenin askeri envanterine girmiş ve Suriye ile Ukrayna gibi yoğun çatışma ortamlarında gösterdiği etkili performansla küresel ölçekte dikkat çekmiştir.
2. Akıncı
Adından sıkça söz ettiren Akıncı, yerli savunma sanayisi açısından Türkiye’nin ilk ağır sınıf taarruzi insansız hava aracıdır (TİHA). 20 metrelik kanat açıklığı ve 1500+ kg faydalı yük kapasitesi ile çok büyük bir mühimmat çeşitliliği sunmaktadır. Üretimi Baykar tarafından yapılan MAM-L, MAM-C, Cirit, L-UMTAS, Bozok, MK-81, MK-82, MK-83, Gökdoğan ve Bozdoğan gibi yüksek etkili füze ve mühimmatlarla donatılmıştır. SATCOM BLOS + 3 Yedekli LOS haberleşme sistemi, yapay zekâ destekli görev yönetimi ve hedef tanıma – takip algoritmalarıyla tam otonom operasyonlar gerçekleştirebilmektedir. Çoklu elektro-optik sensörler, AESA radar ve elektronik savaş sistemleri sayesinde ileri seviye gözetleme yeteneğine sahiptir. 40.000 feet yüksekliğe kadar çıkabilen Akıncı bu irtifa avantajını kullanarak hedefleri için erken tespit kabiliyeti vardır. 2021 yılında Türk Silahlı Kuvvetleri tarafından envantere alınmış ve o tarihten itibaren aktif görevlerde kullanılmaya başlanmıştır.
3. Kızılelma
Baykar tarafından geliştirilen Kızılelma, Bayraktar TB2 ve AKINCI TİHA ile aynı teknolojik altyapıyı paylaşan, Türkiye’nin ilk insansız savaş uçağı ve jet motorlu İHA projesidir. Sert manevralarla havadan havaya mücadele gücü olan Kızılelma düşük radar görünürlüğüne sahip stealth adlı son teknoloji bir tasarıma sahiptir. Diğer versiyonları Kızılelma-B ve Kızılelma-C için geliştirme süreci devam etmekte ve sesten daha hızlı olması planlanmaktadır. Yer istasyonundan bağımsız otonom iniş-kalkış sistemi sayesinde savaş gemilerinde ve kısa pistlerde görev yapabilme kabiliyeti vardır. ASELSAN üretimi olan AESA radar teknolojisi ve yerli elektro-optik sistemlerle entegre çalışabilmektedir. İlk uçuşu Aralık 2022’de gerçekleşen Kızılelma’nın test süreci hâlâ devam etmektedir. Faydalı yük kapasitesinin yüksek olması sayesinde havadan havaya, havadan karaya ve elektronik savaş mühimmatlarını kullanarak her türlü operasyonda yer alabilmektedir.
4. Gökbey
TUSAŞ tarafından üretilen Türkiye’nin ilk yerli ve milli genel maksatlı helikopteridir. Her türlü sivil ve askerî kullanım için tasarlanmış olup arama-kurtarma, sağlık, nakil ve keşif görevlerinde kullanılabilmektedir. Gökbey; yüksek sıcaklık ve irtifa koşullarında sergilediği üstün performansın yanı sıra, geniş iç hacmi, çok yönlü görev kapasitesi, dijital kokpit yapısı ve bakım kolaylığı ile ön plana çıkmaktadır. 12+ kişilik taşıma kapasitesine sahip olan bu helikopter hem gece hem de gündüz şartlarında görev alabilmektedir. Yeni nesil TS1400 yerli turboşaft motoru kullanılan versiyonları şu an test aşamasındadır. ASELSAN iş birliği ile üretilmiş olan gelişmiş aviyonik sistemleriyle entegreli çalışabilmektedir. En zorlu doğa koşullarında her türlü operasyonda kullanılacak dayanıklılığa sahiptir. Çift motorlu yapısıyla üstün performans göstermekle birlikte oto-pilot ve dijital uçuş kontrol sistemi de kullanım kolaylığı sağlamaktadır.
5. Hürjet
TUSAŞ mühendisleri tarafından geliştirilen HÜRJET, Türkiye’nin jet motorlu ilk yerli eğitim uçağı olma unvanını taşımaktadır. Başta pilotları eğitmek, akrobasi uçuşları, devriye, hava desteği gibi görevleri olan bu uçak 1.4 Mach hızda ve 13.000+ metre irtifada muharebelere destek verebilmektedir. Havadan havaya ve havadan karaya mühimmat sevkiyatı yapabilmek için 7 adet dış silah istasyonuna sahiptir. Tamamen dijital kokpit, AESA radar-sensör sistemi ve gelişmiş görev bilgisayarı sayesinde son derece modern bir uçaktır. 45.000 feet yüksekliğe çıkan ilk prototip P1, Mısır Uluslararası Havacılık Fuarı’nda kendini göstererek Giza Piramitleri üzerinde dikkat çekici bir akrobasi uçuşu sergilemiştir. Hürjet’in ikinci prototipi olan P2 ise, 200 knot hızla 10.000 feet irtifada tam 26 dakika süren başarılı bir uçuş gerçekleştirmiştir. 2025 yılında seri üretime giren HÜRJET, F-16’ların yerini alabilecek yetenektedir.
6. Altay
Türkiye’nin yerli imkânlarla geliştirdiği ilk muharebe tankıdır. Üretimi BMC tarafından üstlenilen ana muharebe tankı Altay, yüksek ateş gücü sağlayan 120 mm’lik yivsiz topa ve yüksek ilk atımda vuruş özelliğine sahiptir. Yüksek balistik koruma sağlayan kompozit ve reaktif koruma ile desteklenen zırh sistemi ROKETSAN tarafından geliştirilmiştir. Yüksek manevra kabiliyetine sahip olan sistem, ASELSAN’ın ileri seviye atış kontrol teknolojisi sayesinde hem sabit hem de hareketli hedeflere karşı yüksek isabet oranıyla görev yapabilmektedir. Dayanıklı gövdesi ve aktif koruma sistemleri sayesinde RPG, tanksavar gibi orta ve ağır füzelere karşı savunmalıdır. Altay hem klasik savaş alanlarında hem zorlu arazi şartlarında hem de yoğun çatışma bölgelerinde görev yapabilecek donanıma ve kapasiteye sahiptir. Seri üretimi ve teslimatları 2024 yılında başlayan Altay, Türkiye’nin bağımsızlığında kritik bir noktadır.
7. Ejder Yalçın 4×4
Nurol Makine tarafından geliştirilen Ejder Yalçın 4×4 yüksek korumalı ve çok amaçlı bir zırhlı kara aracıdır. Yüksek teknolojiye sahip monokok gövde yapısı sayesinde çeşitli patlayıcılara ve mayınlara karşı dirençlidir. Yapısı gereği sınır gözetleme, taktik füze taşıma/fırlatma, hava savunma, muharebe, personel taşıyıcı, mayın/EYP tespit-imha gibi çok çeşitli özelleştirilebilir parça sayesinde değişik arazi ve operasyon şartlarına en üst düzeyde uyum sağlayabilmektedir. Ejder Yalçın, ASELSAN’ın tasarladığı SARP uzaktan komutalı silah sistemiyle entegre şekilde görev yapabilme kapasitesi sayesinde modern muharebe sahasında önemli bir teknolojik üstünlük sunmaktadır. 4×4 tekerlekli yapısı ise her türlü zeminde yüksek manevra yeteneği sunar. 8-11 arası personel taşıma kapasitesi olan Ejder Yalçın, harekât bölgelerine hızlı bir şekilde intikal ve ikmal kabiliyetine sahiptir. 2025 yılı itibariyle, Türk Silahlı Kuvvetleri başta olmak üzere dünyanın çeşitli bölgelerinde 10 farklı ülkenin kullanımındadır.
8. Kaplan MT
Kaplan MT, FNSS ve Endonezya merkezli PT Pindad ortaklığıyla Endonezya Orta Sınıf tank programı kapsamında geliştirilen modern bir tanktır. Zırhlı araçlar ile ana muharebe tankları arasındaki boşluğu dolduran Kaplan, 105 mm kalibreli top mermisi sayesinde yüksek ateş gücü sunmasına rağmen asıl öne çıkan özelliği hafifliğidir. Bu özelliği sayesinde değişen muharebe ortamında yüksek hareket kabiliyeti ve koruma sağlamaktadır. Çevikliği ve üst düzey kamuflaj yeteneği ile zorlu arazi koşulları ve orman bölgelerinde son derece etkin bir şekilde görev alabilmektedir. Zırhı modüler özellikte olduğu için çeşitli tehditlere ve kullanıldığı göreve bağlı olarak özelleştirilebilmektedir. Gelişmiş atış kontrol sistemi, gece/gündüz görev kabiliyeti ve otomatik hedef takip gibi modern teknolojiler taşır. 2025 yılı itibariyle Kaplan MT, Endonezya ve Türkiye tarafından kullanılmaktadır.
9. Hisar A – Hisar O
ASELSAN ve ROKETSAN iş birliği ile geliştirilen Türkiye’nin ilk yerli alçak ve orta irtifa hava savunma sistemidir. Askerî üsler, limanlar ve stratejik tesisler gibi kritik bölgelerin, İHA saldırıları ve havadan karaya atılan füzelere karşı korunmasında görev almaktadır. Modüler yapısı sayesinde çeşitli entegrasyonlara ve çeşitli altyapılara uygundur. Uçak, helikopter, seyir füzesi ve İHA gibi hedefleri 15+ ve 25+ km menzillerden etkisiz hâle getirebilmektedir. Radar ve elektro-optik algılayıcılarla donatılmış yapısı ile güçlü veri aktarımı desteği sayesinde çevresel tehditleri erken ve hassas şekilde tespit edebilmektedir. ASELSAN’ın üretimi olan atış kontrol ve komuta sistemleri çok çeşitli sistemlerle entegre ve modüler bir şekilde çalışabilmektedir. Sahip olduğu füze sistemi ROKETSAN tarafından geliştirilmiş ve yüksek manevra yeteneğine sahiptir. Mobil platformlarla uyumlu çalışan Hisar, 2022 yılında ilk başarılı vuruşunu gerçekleştirmiştir.
10. Korkut
ASELSAN tarafından üretilen ve geliştirilen Korkut, hareketli ve zırhlı düşük irtifa hava savunma sistemidir. Araç 35 mm çift namlulu topa ve parçacıklı mühimmat olan ATOM kullanımına sahiptir. Bu mühimmat sayesinde hedefi havada parçalayarak etkisiz hâle getirmekte ve özellikle İHA, roket, seyir füzesi gibi tehditlere karşı kullanılmaktadır. Hareket halinde atış, atış kontrol radarı ve entegre takip platformu, iki farklı mühimmatın aynı anda yüklenmesine ve istenilen mühimmatın istenildiği zaman ateşlenmesine olanak sağlayan otomatik şeritsiz mühimmat besleme mekanizması (OŞMBM) gibi teknik özelliği ve donanımı vardır. Her batarya bir komuta kontrol aracı ile üç adet silah sistem aracının birleşiminden oluşmaktadır. Paletli ve zırhlı yapısı sayesinde kara kuvvetleri ile uyumlu bir şekilde her türlü arazide görev alabilmektedir. Radar tespiti, hedef takibi ve otomatik atış kontrol sistemleri ASELSAN iş birliğiyle üretilmiştir.
11. TCG Anadolu
Sedef Tersanesi tarafından, İspanyol “Juan Carlos I” sınıfı gemiler temel alınarak geliştirilen TCG Anadolu Çok Amaçlı Amfibi Hücum Gemisi; amfibi harekâtlar, doğal afetlerde insani yardım ulaştırma, hastane gemisi olarak hizmet verme ve muharip olmayanların tahliyesi gibi çok yönlü görevleri yerine getirebilecek şekilde tasarlanmıştır. TCG Anadolu, Türkiye’nin bugüne kadar inşa ettiği en büyük ve en kapsamlı savaş gemisi unvanını taşımaktadır. Gemi kara birliklerinin denizden intikali ve çıkarılma harekâtı gibi durumlarda kullanılabilmektedir. TCG Anadolu, Bayraktar TB2, TB3 ve Kızılelma gibi insansız hava araçlarının iniş ve kalkışını destekleyecek şekilde tasarlanmış, çok yönlü görev kabiliyetine sahip bir gemidir. 231 metre uzunluğu sayesinde hava aracı pistlerine ve 1.400 kişilik personel taşıma kapasitesine sahiptir. Helikopterler, zırhlı araçlar, çıkarma gemileri ve SİHA’lar ile entegreli bir şekilde çalışacak donanımı bulunmaktadır.
12. MilGem
Türkiye’nin ilk yerli ve milli savaş gemilerini inşa etmek amacıyla başlatılan MİLGEM (Milli Gemi) Projesi dış ülkelerden bağımsızlığı da hedefleri arasına koymuştur. Denizaltı tehditlerine karşı denizaltı savunma harbi (DSH) görevleri için özel olarak geliştirilen Ada sınıfı korvetler, aynı zamanda keşif, gözetleme ve deniz güvenliği gibi operasyonlarda da yüksek etkinlikle görev yapmaktadır. Geminin radarda düşük görünürlükte olması için modern ve son teknoloji savaş gemileri temel alınarak yapılmıştır. 76 mm deniz topu, RAM hava savunma sistemleri, torpidolar ve ATMACA gemisavar füzesi gibi gelişmiş mühimmat kapasitesine sahiptir. Savaşın tüm safhalarını koordine eden ve hayati işlev üstlenen savaş yönetim altyapısı, yerli ve millî bir tasarım olan GENESİS sistemidir. Ayrıca üretilen gemilerde ASELSAN’ın radarları, sonarları ve elektro-optik sistemleri kullanılmıştır. İlk dört gemi TSK envanterinde bulunurken ihracat için üretimleri devam etmektedir.
13. Atmaca
ROKETSAN tarafından geliştirilen Türkiye’nin ilk yerli ve milli uzun menzilli gemisavar seyir füzesidir. Su üstü savaşlarında harekât gereksinimlerini karşılamak üzere tasarlanmış olan bu mühimmat, hücumbotlar, firkateynler ve korvetler gibi çeşitli deniz araçlarında yüksek doğrulukla görev yapmaktadır. Aktif radar arayıcı başlığı sayesinde nokta atışı ve etkili vuruşlar yapabilmektedir. Harpoon füzesinin yerli modeli olarak geliştirilen Atmaca, daha uzun menzile ve daha modern teknolojilere sahiptir. Güdüm sisteminde bulunan INS/GPS ve radar terminal güdüm kombinasyonu sayesinde üstün bir başarı göstermektedir. MİLGEM, İSTİF ve TCG Anadolu gibi gemilere entegre bir şekilde görev alabilmektedir. İlk başlarda deniz harbi için üretilen Atamaca yapılan geliştirmelerle birlikte kara operasyonları için de kullanılacak kabiliyette olacaktır. Türkiye’nin envanterine 2021 yılında giren bu füze, denizlerdeki gücü millileştirme konusunda ciddi bir adımdır.
14. Gökdeniz
ASELSAN tarafından geliştirilen, deniz araçlarına entegre bir şekilde kullanılabilen yakın hava savunma (CIWS) sistemidir. Seyir füzesi, İHA – SİHA, helikopter ve roket gibi alçak irtifa hava tehditlerine karşı savunma sağlamaktadır. Tamamen ASELSAN üretimi stabilize silah kulesi, atış kontrol radarı ve EO algılayıcıları barındıran entegre takip platformu ile hassas hedef takibi, 3-B arama radarı, savaş yönetim sistemi, tam otonom işletim kabiliyeti, elektro-optik hedef tespit sistemi gibi teknolojiler sayesinde hedefleri nokta atışı ve hatasız bir şekilde etkisiz hale getirebilmektedir. Yine tamamen ASELSAN üretimi çift namlulu 35 mm otomatik top ve parçacıklı ATOM mühimmat kapasitesi sayesinde dakikada 1100+ mermi atış yeteneği bulunmaktadır. MİLGEM gibi yerli üretim gemileri olmak üzere birçok Türk savaş gemisiyle uyumlu olarak sorunsuz bir şekilde faaliyet gösterebilmektedir. Kullanıldığı deniz aracındaki savaş yönetim sistemi ile ortak çalışabilmektedir.
15. DSH Tork
ASELSAN tarafından geliştirilen ve sualtı tehditlerine karşı da kullanılan Türkiye’nin ilk yerli torpido savunma sistemidir. Torpido saldırılarını algılayıp yanıltıcı ve önleyici mühimmatlarla deniz araçlarını korumayı hedeflemektedir. Hem aktif hem de pasif karıştırıcı (decoy) özelliği sayesinde torpidonun güdüm sistemlerini bozabilmektedir. MİLGEM ve diğer deniz araçlarına entegre bir şekilde görev alabilmektedir. Tamamı ASELSAN üretimi olan yazılım sistemi ve diğer teknolojileri sayesinde dışa bağımlılık neredeyse sıfırdır. Karşılaşılan su üstü ve özellikle su altı tehditlerine karşı üstün bir başarı gösteren otonom tepki sistemi ile gemi personelini anında bilgilendirebilmektedir. Tork tüm bu son teknoloji özelliklerini kullanarak filodaki deniz araçlarının hayatta kalma oranını yükseltmekte ve savunma gücünde ciddi bir iyileşme sağlamaktadır. Gelecekte yeni nesil torpidoları daha da üstün teknolojilerle donatmak için geliştirilme sürecine devam edilmektedir.
