Kafa Karıştıran Hava Olayı Yıldırım Topunun Detayları

5 dk okuma süresi


8
14 Paylaşım, 8 puan

Eski zamanlardan beri bilim insanları tarafından büyük bir gizem olarak görülen yıldırım topları, doğada çok nadir oluşan hava olaylarıdır. Tarihten beri insanların kafalarında sürekli karışıklıklar meydana getiren yıldırım topu olayı, günümüzdeki bilimsel gelişmeler sayesinde gizem olmaktan hemen hemen çıkmak üzere. Fırtınalı havalarda ender olarak oluşan, oluştuklarında da mavi, sarı ve turuncu renkleriyle görülen bu yıldırım topları, yoğun yağışların oluşturduğu manyetik alanlar sonucu oluşuyor. Antik Yunan’dan beri büyük bir gizem olarak görülen bu doğa olayının detaylarını dergiCE ailesi olarak sizlere sunuyoruz. İşte kafa karıştıran hava olayı olan yıldırım topunun tüm detayları… Keyifli okumalar!

1. Yıldırım Topu

Kafa Karıştıran Hava Olayı Yıldırım Topunun Detayları

Her şeyden önce söylemek gerekir ki yıldırım topu son derece nadir görülen doğa olaylarıdır. Pek az insan tarafından gözle görülmüştür. Açıklamasını hikâyeleştirirsek muhtemelen şöyle olur. Büyük ve şiddetli fırtınalı bir havada pencereden dışarıyı izliyorsunuz. Dışarıda yıldırımlar düşüyor, şimşekler çakıyor. Birden karanlığın içinde yavaşça hareket eden belirgin parlak bir ışık kümesi görüyorsunuz. Bu ışık kümesi giderek izlediğiniz pencereye doğru yaklaşıyor. Ürkütücü bir küre şeklinde size görünüyor. Siz büyülü gözlerle ne olduğunu anlayamadan da bu küre ani bir şekilde patlıyor ve etrafa ışık saçıyor. Geride de sülfür kokusu ve tartışmalı bir hikâye bırakıyor.

2. Oluşumu

Yıldırım topu gökyüzünde büyük bulutların oluştuğu zamanlarda meydana gelir. Bulutlar oluştuğunda bünyelerindeki su parçacıkları birbirinden ayrılır. Pozitif yüklü parçalar yukarı çıkarken negatif olanlar yer küreye düşer. Yerküre de pozitif yüklü olduğundan bulutlardaki negatif yükü kendine çeker. Bundan sonra da havada iyonlaşmışmış bir hava kanalı oluşur. Tam da bu zamanda bulutlarla yer arasındaki bağlantı kurulduğunda yıldırım düşer. Bu yıldırımın sıcaklığı 30.000’dir. Yani Güneş’in yüzey sıcaklığının neredeyse 5 katı bir sıcaklık oluşur. Tüm bunlar buluşunca bir elektrik bağlantısı oluşur. Bu bağlantı silisyumların ayrılmasını tetikler. Toprağa düşen bu aşırı sıcaklık, topraktaki elementlerde bulunan silisyumu tepkimeye sokar.

3. Tepkimeler

Kafa Karıştıran Hava Olayı Yıldırım Topunun Detayları

Tepkimeye giren bu silisyumlar, bünyelerindeki oksijeni söker ve buharlaştırır. Bu buharlaşma sonucunda da oksijenler gaz kabarcığına dönüşür. Buharlaşan Silisyum havayla temas ettikten sonra tekrar soğur. Soğuyan Silisyumlar atmosferdeki oksijenle yine birleşir ve bir enerji kaynağı oluşturur. Bu enerji kaynağı da parlak bir ışık yayan yıldırım topudur. Kafa karıştıran hava olayı yıldırım topunun detayları içerisindeki silisyumlar, yıldırım topunun oluşmasındaki baş nedenlerden biridir. Göze biraz bilimsel bir açıklama gibi gelebilir yıldırım topunun oluşumu. Bu açıklama bile gözlemler sonucunda yapılmıştır. Fakat yanılma payı yüksek olabilir. Doğada da bunun gibi daha nedeni tam olarak belli olmayan birçok olay gerçekleşir.

4. Oluşumundaki Etmenler

Yıldırım topunun ortaya çıkmasında pek çok etmen bulunmaktadır. Araştırmalara göre kuvvetli fırtınaların ve yağışların olduğu bölgelerde hava sıcaklığının, toprak özelliklerinin, yağışların durumuna göre ortaya çıktığı tespit edilmiştir. Bunun dışında ise açık deniz ya da okyanuslarda görülmesi de başka bir durumdur. Denizcilerin verdikleri raporlarda yer alan tarifler de bunu göstermektedir. Yine de bilim insanları, yıldırım toplarının neden oluştuğu hakkında daha fazla bilgi sahibi olabilmek için daha çok araştırma yapılması gerektiğini söylüyor. İlerideki araştırmalar yıldırım toplarının içerisindeki elektriksel plazlamanın yapısına yönelik olacaktır.

5. Tarihsel Kayıtlar

Kafa Karıştıran Hava Olayı Yıldırım Topunun Detayları

Antik Yunan’dan beri merak edilen yıldırım topları, o çağlarda mitolojiyle açıklanabiliyordu ancak. Zira bilim temelleri daha yeni atılmıştı ve bu olayı aydınlatacak bir birikim yoktu. O zamanlarda bir mit ya da söylenti gibi yayılsa da ileriki çağlarda bilimin de gelişmesiyle bu olayı bilim insanları mantıksal çerçeveyle incelemeye başladılar. 1960 yıllarına kadar toplanan veriler ele alınırsa dünya nüfusunun %5’i bu olaya tanık olmuştu. Ele alınan başka bir araştırmada ise 10.000 rapor analiz edildi. O zamana kadar gelen raporlar dahi kimi araştırmacıları ikna etmeye yetmedi. Bunun bir şehir efsanesi olduğu varsayıldı. Daha sonra ise laboratuvar ortamında bu durumu taklit etmeye çalıştılar ve ancak farklı koşullarda bir benzerini üretebildiler.

6. Görgü Tanıkları

Görgü tanıkları tarihin pek çok kesitinden. 1638 yılında İngiltere’nin Devon bölgesinde bir kilisenin çatısına isabet etmişti. Kuvvetli fırtına sonrası 2 metre çapındaki bir yıldırım topu neredeyse kiliseyi yok edecekti. Bu olayda 4 kişi öldü. Patlama sonrası kilisenin içi ağır sülfür kokan koyu ve yoğun bir dumanla kaplandı. Başka bir olay ise 1809 yılında bir İngiliz donanma gemisi olan HMS Warren Hansting’te yaşandı. Üç yıldırım topunun oluşması sonucunda 3 donanma eri öldü. Raporlara göre patlamadan sonra ağır bir sülfür kokusu yayıldığı belirtildi. Bu ve bunun gibi pek çok örneğin tarihte yaşandığı belgelenmiştir ve yıldırım toplarının ölümcül olduğuna karar verilmiştir.

7. Yapay Olarak Üretilme Denemeleri

Kafa Karıştıran Hava Olayı Yıldırım Topunun Detayları

Kafa karıştıran hava olayı yıldırım topunun detayları arasında yapay olarak üretilmeye çalışılması da son derece ilginç bir konudur. Özellikle bilimin çoğu olayı açıklayacak kıvama gelmesinden sonra bilim insanları yıldırım topunu laboratuvar ortamında denemeye karar verdiler. Bazı deneyler doğal haline benzer görüntüler sergilemekteydi. Ancak gerçeğiyle aralarındaki ilişki tam olarak netleştirilememiştir. Nikola Tesla da deney yapan kimseler arasındaydı. 38 milimetre çapında yıldırım topları ürettiğinin söylentileri ve bunu kanıtlar belgelere sahip olduğu söylenmektedir. Fakat o daha çok yüksek voltaj ve güç üzerine araştırmalar yaptığından Tesla’nınki sadece meraktandı. Sonraki yıllarda uluslararası bilim komitelerinin de yaptığı deneyler soncunda bu toplara “Alışılmadık plazmalar” denmeye başlandı.

8. Hakkındaki Araştırmalar

Bu doğa olayının son derece nadir görülmesi ve gizemli olması nedeniyle hakkında birçok araştırma ve makale yazılmaktadır. Birçok hipoteze konu olan yıldırım topu İngiliz fizikçi ve araştırmacı William Snow Harris tarafından 1843 yılında ve Fransız bilimci François Arago tarafından 1855 yılında bilim camiasına sokuldu. Sonraki yıllarda ortaya atılan Buharlaştırılmış Silikon Hipotezi, şu ana kadar elde edilen verilerle tam olarak uyuşmasa da kulağa mantıklı gelen hipotezlerden biridir. Yıldırımlar toprağa çarpar ve topraktaki silikon sıcaklıkla buharlaşır. Daha sonra buharlaşan silikonlar havayla temas ettiğinde tekrar soğur. Soğuyunca da tekrar oksijenle bağlanır ve ortaya enerji çıkarır.

9. Sosyal Medya’daki Etkileri

Günümüz dünyasında yıldırım topları gibi tam olarak açıklanamayan doğa olayları her zaman ilginçliğini korur. Özellikle sosyal medya dünyasında popülerlik yarışı söz konusu olduğundan çok farklı şekillerde gösterilir. Bilgi kirliğinin aşırı derecede fazla olduğu internet dünyasında kiminin beğenip tasarladığı videolar veya görseller başkaları tarafından doğru kabul edilir. Çeşitli efektlerle elde edilen görüntülerin gerçek ya da sahte olduğunun anlaşılması zor bir durumdur. Kimileri tarafından gerçek olan görüntüler diğer paylaşımların bolluğundan dolayı sahte olarak dillendirilebilmekte.

10. Gerçeklik Derecesi

Kafa Karıştıran Hava Olayı Yıldırım Topunun Detayları

Son olarak söylemek gerekirse geçmiş çağlardan beri gözlemlenen yıldırım düşmesi veya oluşan yıldırım topları, farklı inanışlara göre açıklandığından tanrısal bir işaret olarak görülmekteydi. Farklı toplulukların dinsel yorumlamaları, asırlar boyu toplumlarla beraber sonraki nesillere kadar aktarılmıştır. Bunun sonucunda da bilim insanlarının ortaya attığı açıklamalar yöresel inanışlarla çatışmış ve ortaya bir karmaşa getirmiştir. Günümüzde bilimin de baskın duruma gelmesiyle yeni bulgular ortaya çıkmış ve yıldırım toplarının gerçek olup olmadığı kanıtlarla belgelenmeye başlanmıştır. Tüm bu olaylar çerçevesinde değerlendirilen bu durum, kafa karıştıran hava olayı yıldırım topunun detayları arasında bulunur.


Bu içeriğe ifadenle renk ver!

Beğen Beğen
4
Beğen
Mutlu Mutlu
1
Mutlu
Eğlenceli Eğlenceli
2
Eğlenceli
Üzgün Üzgün
0
Üzgün
Olamaz Olamaz
0
Olamaz
Kızgın Kızgın
0
Kızgın
Komik Komik
0
Komik
İlginç İlginç
1
İlginç

Yorum bırak