Unutmamak için beyni daima aktif tutun


Alzheimer & Unutkanlık
Alzheimer & Unutkanlık

Alzheimer, unutkanlıkla başlayan bir hastalık ancak her unutkanlık Alzheimer anlamına gelmiyor. Liv Hospital Nöroloji Bölümü’nden Profesör Doktor Türker Şahiner, “Beyni ne kadar aktif tutarsak Alzheimer riskinden o kadar uzaklaşırız.” diyor ve herkesi uyarıyor: “Zihinsel ve fiziksel egzersiz beyinde yeni devreler oluşturur. En tehlikelisi ise erken durağan sakin bir yaşama geçmektir. Hafızanızı güçlendirmek için koşun, yürüyün, oynayın, bulmaca çözün, televizyon izleyin, aktivite sayısını çeşitlendirin.”

Prof. Dr. Türker ŞAHİNER

Sağlıklı bir beyin nasıl yaşlanıyor?

İlerleyen yaşla beraber her normal insanın vücut organları, kasları hacimsel olarak küçülür, beyin de hacimsel olarak bu küçülmeden payını alır. Ortalama 75 yaşında bir kişinin beyin hacmi yüzde 15-20’ye yakın bir küçülme gösterir. Bu durum tıp dilinde beyin atrofisi olarak adlandırılır. Beyinde küçülmenin en önemli bulgusu “yaşa bağlı unutkanlık” olarak tanımlanır. Yaş ilerledikçe insanların bir miktar unutkan olması doğal sayılabilir. Oysa ilerleyen yaşla görülme sıklığı artan Alzheimer hastalığında görülen unutkanlık çok farklı özellikler gösterir.

Stres hafıza sorunlarına neden olabilir mi?

Stres insan beynini yeni bilgilere kapatan en güçlü uyarandır. Stres anında aktive olan organizmanın korunma dürtüsü ve buna bağlı yükselen adrenalin seviyesi yeni kayıt sistemlerini adeta bloke eder. Buna en iyi örnek ani yaşanan korku ya da üzüntülerin detaylarının sonradan hiç hatırlanamamasıdır.

Yetişkin bir insan hafızasında önceki bilgileri ne kadar saklayabilir?

Alzheimer Beyin ve Öğrenme

Hafıza, öğrenilen her aktivitenin önce kayıt sonra uzun süreli bellekten çağrılma sürecini sağlayan beyin yetisidir. Yakın, orta ve uzak bellek diye üç farklı bellek türü tanımlanabilir. Yakın dakikalarla, orta bellek günlerle, uzak bellek ise yıllarla tanımlanabilecek sürelerde saklanabilen yetilerle açıklanabilir. Beyinde her bellek türünden sorumlu farklı anatomik alanlar mevcuttur. Özellikle Alzheimer hastalığında ilk olarak yakın bellek tutulur. Ve hastanın yakınmaları öncelikle yakın bellekle ilgilidir.

En eski ve en güçlü kaydedilen bilgiler eğer beyni tutan Alzheimer veya benzeri bir hastalık yoksa yaşamın son dakikasına kadar saklanabilir.

Beyin dinamik ve değişken bir organdır. Yeni elde edilen bilgiler ile eski bilgiler ilişkilendirilerek saklanır. Bu nedenle en eski bilgiler sürekli başka bilgilerle ilişkilendirildiği için en kalıcı en eski bellekte yer alırlar. Mesela anne kavramı böyle bir kavramdır. Dolayısıyla tekrarlamak ve eski bilgilerle yeni yetilerle geliştirmek bellek için güçlendirmek adına çok yararlıdır.

Bazı insanların hafızası neden daha kuvvetli?

Yakın bellek ve kayıt merkezi hipokampus’tur. Sağ ve sol beyin derinliklerinde yer alan bu anatomik yapı tüm kayıt ve yakın bellekten sorumlu işleri üstlenir. Bu yapıların genetik olarak çok gelişmiş kişilerde çok hızlı öğrenme ve yakın bellek kapasitesindeki artış dikkat çekicidir. Alzheimer hastalığında ilk tutulan bu yapı nedeniyle hızla yakın bellek kusurları gelişir ve öğrenme daha da güçleşir.

Hafıza güçlendiren besinler nelerdir?

Beyin özellikle hafızayı güçlendirici besinler bakımından kanıtlanmış bir listeye sahip değildir. Dengeli ve Akdeniz tipi bir diyet tüm organlarda olduğu gibi beyin için de yaşamsal önem taşımaktadır. Özellikle deniz ve deniz ürünleri ve Omega 3 tipi yağ asitleri içiren diyetler çok iyi kanıtlanmamakla beraber bellek için daha yararlı gibi gözükmektedir.

Alzheimer Unutkanlık Hastalığı

Hafıza güçlendirme çalışmaları Alzheimer’ı engeller mi?

Alzheimer hastalığının yaşla hiçbir ilgisi yoktur. Yani her yaşlanan bireyde görülecek diye bir kural yok. Ancak çoğu zaman ileri yaşlarda başlar. Ancak genetik olarak yatkın olmayan ve beyin için zarar oluşturabilecek bir çevrede yaşamayan bir bireyin Alzheimer’a yakalanması söz konusu olamaz.

Beyni ne kadar aktif tutarsak Alzheimer riskinden o kadar uzaklaşırız!

Her türlü zihinsel ve fiziksel egzersizin beyinde yeni devreler oluşturduğunu biliyoruz. Her yeni devre de belleği güçlendiren bir katkıdır. Kısacası her türlü aktivitenin faydası vardır, aktiviteleri sayıca çeşitlendirmek çok daha yararlıdır. En tehlikelisi ise erken durağan sakin bir yaşama geçmektir.

Popüler Sağlık Dergisi ~ Prof. Dr. Türker ŞAHİNER

Bu içeriği nasıl buldunuz?

Beğen Beğen
2
Beğen
Mutlu Mutlu
1
Mutlu
Eğlenceli Eğlenceli
0
Eğlenceli
Üzgün Üzgün
1
Üzgün
Olamaz Olamaz
0
Olamaz
Kızgın Kızgın
0
Kızgın
Komik Komik
0
Komik
İlginç İlginç
0
İlginç
Dijital Derginiz
Dijital yayıncılık alanında Türkiye, yükselen bir grafik çizmektedir. Bu amaç ile profesyonel işlere imza atmak üzere yola çıktık. 5. yılımızda araştırmayı seven herkese kapımızı açtık. Sizlerde makalelerinizi dergiCE'de paylaşarak, dijital dünyada yerinizi alabilirsiniz.

Yorumlar 2

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

  1. Geçenlerde TV’de bir program izledim. Neymiş? “Unutkanlığı en aza indirmek için, günde 10 dakika koltuktan aşağıya başınızı eğin. Gün boyu ayaktasınız, 10 dk. eğin ki başınıza kan gitsin. Alzheimer, rahatsızlığınız varsa bile, ilerlemesi daha düşük olacak.” diyor Uzman Doktor… Bende biraz düşündüm: Ya biz zaten namazda, günde beş defa secdeye giderek bu işi yapmış oluyoruz 🙂 Hani şöyle derler; her şeyin vardır bir hikmeti!

  2. İstiğfar, unutkanlık pasını ortadan kaldırır!. İmam Muhammed Gazzali Hazretleri, Kimya-i Saadet kitabında zikrin dört derecesi olduğunu belirtir:
    1. Bu derecede zikir dil iledir ve kalp ondan gafildir.
    2. Zikrin kalpte olması, lakin yerleşik olmaması ve yer edinmemesidir.
    3. Zikrin başka bir şey için zahmetlice kullanılabilecek şekilde kalpte yer edinmesidir.
    4. Zikrin zikredenin kalbini istila etmesidir ve bu da zikir değil, Hak Teâlâ’dır. (Bakara Suresi, 152. ayet)

İçerik Türünü Seçin
Kişilik Testi
Kişilik Hakkında Testler
Test
Cevaplamalı Testler
Anket
Oylamalı Seçenekler
Yazı
Biçimlendirilmiş Metinler
Puanlamalı Liste
Puanlamalı Liste
Video
Youtube, Vimeo, Vine vs
Ses/Müzik
Soundcloud, Mixcloud
Resim
GIF veya Resim